Van 17 april tot en met 30 augustus 2026 presenteert Paleis Het Loo de tentoonstelling De grote trap, als muren konden praten. De aanleiding: de grootschalige restauratie van de muurschildering op de grote trap - het op één na grootste schilderij van Nederland. Tegelijk met de opening van de tentoonstelling start de restauratie van de schildering zelf, en lanceert het paleis een crowdfunding waarbij iedereen kan bijdragen.
Een politiek statement in verf
De grote trap is het kloppende hart van Paleis Het Loo. Al drie eeuwen trekt de muurschildering — meer dan 550 vierkante meter groot — de aandacht van iedereen die het paleis binnenstapt. Nieuw onderzoek werpt nu een ander licht op de betekenis ervan. Willem III zette de trap bewust in als visueel politiek statement, op dezelfde manier als zijn rivaal Lodewijk XIV dat deed in Versailles. De Ottomaanse figuren die bezoekers op de trap verwelkomen, zijn geen decoratief detail: ze maken deel uit van Willems boodschap. Hij profileerde zich als werelds leider en bemiddelaar tussen Europa en het Ottomaanse Rijk. De tentoonstelling brengt dit verhaal voor het eerst in al zijn gelaagdheid tot leven —unieke bruiklenen van onder andere Chateau de Versailles, de Koninklijke Verzamelingen en het Rijksmuseum.
Restauratie van de schildering van start
De muurschildering heeft een bewogen geschiedenis. In de negentiende eeuw werd het origineel overpleisterd in opdracht van Lodewijk Napoleon. Op initiatief van koningin Wilhelmina werd die laag later (1899) verwijderd en schilderde kunstenaar Willem Fabri de voorstelling opnieuw — ditmaal op doek. Nu, in 2026, is het tijd voor de volgende stap: de daadwerkelijke restauratie van dit uitzonderlijke werk. Gelijktijdig met de tentoonstelling beginnen de restauratoren aan hun werk. Bezoekers kunnen het proces van dichtbij volgen en ontdekken welke nieuwe inzichten de restauratie en een onderzoek naar de muurschildering al heeft opgeleverd.
Doe mee: steun de restauratie
De muurschildering op de Grote Trap is van iedereen. Paleis Het Loo lanceert daarom een crowdfunding waarmee bezoekers en donateurs van over de hele wereld kunnen bijdragen aan het behoud van dit unieke stuk Nederlandse geschiedenis. Draag bij aan de restauratie en word zo letterlijk onderdeel van dit verhaal.
De restauratie en tentoonstelling is mogelijk gemaakt door:
Ministerie van OCW, VriendenLoterij, Gemeente Apeldoorn, Cultuurfonds, Sophie Booy, barones van Randwijck fonds, Vereniging Rembrandt (mede dankzij haar Ekkart Fonds), diverse private fondsen en Krooncirkel Paleis Het Loo.
